submenu

Humoristisch filmdrama King of the Belgians - 20/04/2017

On the road met koning zonder land

Peter Brosens en Jessica Woodworth – partners in de regisseursstoel en in het leven – maakten in het verleden docudrama’s als Khadak en Altiplano. Met King of the Belgians, een komedie over koning Nicolas III van België, sloegen ze verder de richting van de fictiefilm in. Met succes.

In King of the Belgians trekt de fictieve Belgische koning Nicolaas III op diplomatieke missie naar Turkije. Maar terwijl hij ter plekke een Belgische bijdrage levert aan Miniaturk – de Turkse versie van Mini-Europa – scheurt op het thuisfront zijn land in twee. Omdat er geen snelle vlucht terug beschikbaar is, begint een hachelijke reis over land en op het water, door de Balkan, terug naar huis. Dat levert een droogkomische en poëtische kruising tussen een roadmovie en een mockumentary op. Met Peter Van den Begin in de hoofdrol en sterke bijrollen voor onder meer het Atomium en heel wat porties kebab.

Aan de basis van het idee voor de film lag een coverartikel in The New York Times. ‘Dat ging over Toomas Ilves, de president van Estland, die in 2010 op staatsbezoek was in Istanbul toen de IJslandse vulkaan Eyjafjallajökull uitbarstte. Alle vliegverkeer lag plat terwijl hij dringend terug moest’, aldus Peter Brosens. ‘Dus kocht hij met zijn gevolg een minibusje, en reden ze à l’improviste terug naar Estland.’

Woodworth legt uit waarin het potentieel van dit waargebeurde verhaal lag: ‘We vroegen ons af hoe iemand die normaal gevangen zit in protocol door zo’n onvoorziene en onvoorbereide trip zou veranderen. We maakten van de president een koning die niet voor zijn functie heeft gekozen, en focusten op zijn innerlijke reis, die wellicht interessanter is dan de fysieke.’
 

Geen persiflage, geen farce

Wie naar de film gaat kijken, kan gelijkenissen opmerken tussen de verlegen, niet geweldig uit zijn woorden komende Peter Van den Begin en onze eigen koning Filip. Hoewel King of the Belgians zeker geen persiflage op het Belgische koningshuis wil zijn.

Brosens: ‘Mogelijke gelijkenissen zijn louter toevallig. In het begin van de film is onze koning inderdaad een wat ingedommeld individu, maar dat was noodzakelijk om hem daarna een verandering te laten doormaken. We wisten al snel dat Peter Van den Begin de rol van de koning zou vertolken, waardoor we de Belgische werkelijkheid verder konden verdraaien: Nicolaas III is een Vlaamse koning die niet al te best Frans spreekt.'

Veel meer dan over België gaat deze meertalige Belgisch-Nederlands-Bulgaarse coproductie over Europa in al zijn schoonheid en kwetsbaarheid.

'Ook de politieke situatie hebben we omgedraaid: Het is Wallonië dat – zij het nogal onverwacht – de onafhankelijkheid uitroept met de verklaring dat zij de communautaire hetze beu zijn. Het verhaal van een koning zonder koninkrijk ligt aan de basis van de tragiek van ons hoofdpersonage.’

Wat opvalt in deze tragikomedie, is dat de humor erg ingehouden is, en dat het tempo af en toe lager ligt dan in de gemiddelde clowneske roadmovie. Is die humor een hommage aan het Belgische surrealisme? Woodworth: ‘Farce en flauwekul wilden we vermijden. Het is eerder een drama met een humoristische toon. Een beetje zoals bij Jacques Tati of Peter Sellers. Al wordt er in veel binnen- en buitenlandse persartikels naar het Belgische surrealisme verwezen. Dat vinden we wel prettig, maar het was niet meteen onze bedoeling.’
 

Improvisatie

Ook het verleden van het regisseursduo als documentairemakers is nog duidelijk zichtbaar in King of the Belgians. Niet alleen voor de personages, maar ook voor de makers en de acteurs van de film is de draaiperiode een echte reis geweest, met ruimte voor improvisatie. Of was alles toch volledig genoteerd in het script?

Brosens: ‘Je kunt een scenario beschouwen als een strakke handleiding, of als een omschrijving van de essentie van een mogelijke film. Door onze achtergrond als documentairemakers beschouwen wij een scenario vooral als dat tweede. We gaan altijd een dialoog aan met de locaties en de omstandigheden ter plekke. We willen flexibel blijven. Omwille van de zeer goede keuze van onze locaties hebben we de film chronologisch kunnen draaien, wat erg ongewoon is.'

'Daardoor konden de acteurs met hun personages meegroeien, maar was er ook ruimte voor improvisatie. Dat zie je bijvoorbeeld in de scène met het nachtelijke feestje in Servië: wij hadden een scène van drie minuten uitgeschreven, maar na die drie minuten kwam er geen ‘cut!’ en gingen de acteurs nog 45 minuten door. Alles wat in de film is terechtgekomen, komt uit dat geïmproviseerde gedeelte. Dat kan natuurlijk alleen maar met geweldige acteurs.’
 

Hallo Filip?

Veel meer dan over België gaat deze meertalige Belgisch-Nederlands-Bulgaarse coproductie over Europa in al zijn schoonheid en kwetsbaarheid. Draagt het systeem van Europese coproducties bij tot een versterking van een Europese cultuur? Woodworth: ‘Het was een waar feest om met zo’n uitzonderlijk team te werken. Op de wereldpremière in Venetië waren wij met een delegatie van 95 mensen. Op de Bulgaarse première op het filmfestival van Sofia zaten er 3.500 ongelooflijk enthousiaste kijkers in de zaal. Samenwerking tussen Europeanen, op welk niveau ook, is inderdaad van cruciaal belang voor de toekomst van Europa. De film werd intussen ook al aan heel wat landen verkocht, bijvoorbeeld aan Italië, Spanje, Rusland, Japan en China.’

Heeft ons koningshuis de film al gezien? ‘We hebben het koningspaar verschillende malen uitgenodigd: voor de wereldpremière van de film op het prestigieuze filmfestival van Venetië, voor de Belgische première op het filmfestival van Gent, zelfs voor een voorstelling in Bozar, op enkele meters van het paleis … Maar telkens kregen we te horen dat het koningspaar niet kon komen. Erg jammer, al was het maar omdat er absoluut niets beledigends in de film zit.'

'Wij hebben de film intussen wel in andere koninkrijken vertoond, in Nederland, Noorwegen en Zweden. Daar kregen we telkens te horen dat hun vorstenpaar ongetwijfeld op de eerste rij zou zitten.’ Misschien wacht koning Filip wel tot hij meteen ook de sequel kan zien. Op het einde van de film is de koning nog niet helemaal thuis. Brosens en Woodworth werken momenteel aan een vervolg.


Tekst: Michaël Bellon / Foto: Tine De Wilde
(Uit: uitgekamd, mei 2017

info en tickets

King of the Belgians - Film

Wallonië maakt gebruik van de afwezigheid van de Koning der Belgen om de onafhankelijkheid uit te roepen. De Koning wil snel uit Turkije terugkeren om zijn land te redden wanneer een zonnestorm alle telecommunicatie en vliegverkeer onmogelijk maakt...
18 mei
15.00 uur